(Phân tích dựa trên thư 1, 2 Ti-mô-thê và Tít)
Đây là những bức thư mà Sứ đồ Phao-lô gửi trực tiếp cho hai “Người Giảng Tin Lành” (Evangelists) trẻ tuổi là Ti-mô-thê và Tít, hướng dẫn họ cách quản trị và xây dựng hội thánh. Do đó, đây là nguồn tài liệu chính xác nhất để định nghĩa chức vụ này.
Khi hội thánh chúng ta chưa có các trưởng lão, Chúa không để chúng ta bơ vơ. Ngài ban cho hội thánh chức vụ “Người Giảng Tin Lành” (hay còn gọi là người truyền giáo/Giáo sĩ).
Để hiểu tại sao chúng ta cần vâng phục và hợp tác với họ, chúng ta hãy mở Kinh Thánh và xem Sứ đồ Phao-lô đã định nghĩa chức vụ này như thế nào qua cuộc đời của Ti-mô-thê và Tít.
I. DANH PHẬN: HỌ LÀ AI TRONG NHÀ ĐỨC CHÚA TRỜI?
Kinh Thánh dùng những danh xưng rất cao quý để mô tả người giữ chức vụ này, cho thấy tầm quan trọng của họ:
- Người của Đức Chúa Trời:
- “Nhưng con, hỡi người của Đức Chúa Trời, hãy tránh những điều đó…” (1 Ti-mô-thê 6:11).
- Đây là danh xưng từng dùng cho các tiên tri lớn trong Cựu Ước (như Môi-se, Ê-li). Điều này khẳng định họ thuộc về Chúa, đại diện cho Chúa, chứ không phải đại diện cho số đông quần chúng.
- Đầy tớ của Chúa:
- “Đầy tớ của Chúa không được ưa tranh cạnh…” (2 Ti-mô-thê 2:24).
- Họ không làm thuê cho hội thánh, họ là đầy tớ riêng của Chúa Giê-su. Họ chịu trách nhiệm trước Chủ mình về cách họ chăm sóc bầy chiên.
- Người Quản gia/lý (Steward):
- Họ được ủy thác để giữ gìn “kho báu” của Chúa là chân lý Tin Lành (1 Ti-mô-thê 6:20; 2 Ti-mô-thê 1:14).
II. CÔNG VIỆC: HỌ LÀM GÌ GIỮA HỘI THÁNH?
Nhiều người nghĩ “Giảng Tin Lành” chỉ là đi ra đường làm chứng cho người chưa tin. Nhưng theo 1-2 Ti-mô-thê và Tít, công việc của họ trong nội bộ hội thánh nặng nề hơn nhiều:
1. “Kiến Trúc Sư” Của Hội Thánh (Tổ chức và Sắp đặt)
Khi hội thánh còn lộn xộn hoặc chưa có lãnh đạo, Người Giảng Tin Lành là người đứng ra thiết lập trật tự.
- Mệnh lệnh: “Ta để con ở lại Cơ-rết… là để sắp đặt mọi việc chưa thu xếp trọn vẹn” (Tít 1:5).
- Thực hành: Họ tổ chức sự thờ phượng, hướng dẫn cách cầu nguyện (1 Ti-mô-thê 2), quy định về việc giúp đỡ góa phụ (1 Ti-mô-thê 5), và giải quyết các tranh chấp.
2. Người Bảo Vệ Chân Lý (Giảng dạy và Bẻ trách)
Họ là “người lính” canh gác cửa hội thánh khỏi sự tấn công của tà giáo và lối sống sai trật.
- Mệnh lệnh: “Hãy rao giảng lời Chúa… hãy dùng tất cả khả năng nhịn nhục và dạy dỗ mà bẻ trách, nài khuyên, quở phạt” (2 Ti-mô-thê 4:2).
- Thực hành: Họ có trách nhiệm bắt buộc người khác “đừng dạy tín lý khác” (1 Ti-mô-thê 1:3) và “bịt miệng” những kẻ dạy dỗ sai lạc (Tít 1:11).
3. Người Tuyển Mộ và Đào Tạo Lãnh Đạo (Lập Trưởng lão)
Đây là nhiệm vụ tối quan trọng. Người Giảng Tin Lành không cai trị mãi mãi, họ chuẩn bị cho sự chuyển giao.
- Mệnh lệnh: “…và lập những trưởng lão trong mỗi thành như ta đã răn bảo con” (Tít 1:5).
- Thực hành: Họ chịu trách nhiệm xem xét tư cách, thử nghiệm và bổ nhiệm các trưởng lão cũng như chấp sự (1 Ti-mô-thê 3). Họ cũng đào tạo thế hệ kế cận: “Những điều con đã nghe nơi ta… hãy giao phó cho mấy người trung thành” (2 Ti-mô-thê 2:2).
III. THẨM QUYỀN: TẠI SAO HỘI THÁNH PHẢI VÂNG PHỤC?
Vì bản chất hội thánh là Thần chủ (Chúa cai trị), nên Người Giảng Tin Lành nắm giữ thẩm quyền từ Lời Chúa.
1. Thẩm quyền ra mệnh lệnh
Phao-lô không bảo Tít hãy “gợi ý” hay “xin ý kiến” hội thánh, mà ông bảo:
“Hãy dạy các điều đó, lấy quyền đầy đủ mà khuyên bảo quở trách. Chớ để ai khinh dể con.” (Tít 2:15).
“Quyền đầy đủ” này không phải là quyền lực cá nhân, mà là quyền lực của sứ điệp. Khi họ nói đúng Kinh Thánh, lời đó có sức nặng như mệnh lệnh của Vua.
2. Thẩm quyền trên sự dạy dỗ
Họ có quyền quở trách tội lỗi công khai và chấn chỉnh những người đi lệch lạc, bất kể người đó là ai trong hội thánh (1 Ti-mô-thê 5:20).
IV. PHẨM HẠNH: TIÊU CHUẨN CỦA NGƯỜI GIẢNG TIN LÀNH
Để có được thẩm quyền thiêng liêng đó, Người Giảng Tin Lành phải sống một đời sống mẫu mực. Phao-lô đưa ra những yêu cầu khắt khe cho Ti-mô-thê và Tít:
- Làm gương: “Chớ để người ta khinh con vì trẻ tuổi; nhưng phải lấy lời nói, nết làm, sự yêu thương, đức tin và sự tinh sạch mà làm gương cho các tín đồ” (1 Ti-mô-thê 4:12).
- Đời sống kỷ luật: Phải “tránh khỏi tình dục trai trẻ” (2 Ti-mô-thê 2:22), “chuyên tâm đọc sách, khuyên bảo, dạy dỗ” (1 Ti-mô-thê 4:13).
- Thái độ mềm mại nhưng cương quyết: “Không được ưa tranh cạnh… phải hòa nhã với mọi người, có tài dạy dỗ, nhịn nhục” (2 Ti-mô-thê 2:24).
MỐI QUAN HỆ GIỮA HỘI THÁNH VÀ NGƯỜI GIẢNG TIN LÀNH
Dựa trên 1-2 Ti-mô-thê và Tít, chúng ta thấy rõ:
- Không có hội thánh tự phát: Hội thánh tại Ê-phê-sô cần Ti-mô-thê; hội thánh tại Cơ-rết cần Tít. Hội thánh chúng ta cũng cần người dẫn dắt.
- Sự vâng phục là cần thiết: Để hội thánh đi từ lộn xộn đến trật tự, từ non trẻ đến trưởng thành, cần có sự tuân thủ sự sắp đặt của Người Giảng Tin Lành.
- Mục tiêu cuối cùng: Người Giảng Tin Lành đến không phải để thay thế hội thánh, mà để trang bị cho hội thánh. Khi các trưởng lão địa phương được thiết lập, công việc “sắp đặt” của họ hoàn tất, và họ sẽ chuyển sang vai trò hỗ trợ hoặc đi đến nơi khác cần họ hơn.
Lời kêu gọi:
Hội thánh hãy tạ ơn Chúa vì đã gửi “Người của Đức Chúa Trời” đến giữa chúng ta. Hãy cầu nguyện, hỗ trợ và vâng phục sự hướng dẫn của họ trong Lời Chúa, để hội thánh chúng ta sớm trở nên vững mạnh, có trật tự và đẹp lòng Đức Chúa Trời.